آسمان در تسخیر ماهوارهها؛ این عکس تکاندهنده انگار ساخت هوش مصنوعی است
آسمان در تسخیر ماهوارهها؛ این عکس تکاندهنده انگار ساخت هوش مصنوعی است
برندان لارسن با ترکیب صدها عکس از آسمان شب، تصویری شگفتانگیز از رد ماهوارهها ثبت کرد که بسیاری آن را ساخته هوش مصنوعی میدانند.
عکاس نیوزیلندی تصویری از آسمان شب ثبت کرده است که آنقدر عجیب به نظر میرسد که بسیاری از کاربران تصور میکنند با هوش مصنوعی ساخته شده است. این عکس، هزاران رد نورانی ماهوارهها را نشان میدهد که مانند شبکهای از خطوط متقاطع، آسمان را پوشاندهاند.
بهگزارش گاردین، برندان لارسن، عکاس نجومی ۵۱ ساله، برای ثبت تصویر مورد بحث در ماه سپتامبر به کوه تارناکی در جزیره شمالی نیوزیلند رفت. او دوربینش را طوری تنظیم کرد که هر ۱۰ ثانیه یک عکس با نوردهی هشتثانیهای بگیرد. پس از دو ساعت عکاسی، ۵۷۸ تصویر در اختیار داشت که هرکدام رد حرکت حدود ۲۵ ماهواره را ثبت کرده بودند.
اما بخش زمانبر کار تازه شروع شده بود. لارسن حدود ۴۰ ساعت در فتوشاپ وقت گذاشت تا عکسها را روی یکدیگر قرار دهد و با حذف ستارهها، مسیر حرکت ماهوارهها را برجسته کند. نتیجه نهایی تصویری از رد حرکت حدود ۱۴۰۰ ماهواره بود که در مجموع ۱۴هزار مسیر نورانی متقاطع را در آسمان نشان میداد.
لارسن میگوید وقتی خطوط نورانی بهتدریج روی هم قرار گرفتند، متوجه شد تصویر متفاوتی در حال شکلگیری است. او تصمیم گرفت کار را ادامه دهد تا تعداد بیشتری از مسیرهای حرکت ماهوارهها در عکس دیده شود.
این عکاس در اواسط اکتبر تصویر نهایی را در شبکههای اجتماعی منتشر کرد. عکس بهسرعت فراگیر شد، دهها میلیون بازدید به دست آورد و حدود ۱۵هزار دنبالکننده جدید برای او به همراه داشت. بااینحال، همه کاربران واقعیبودن عکس را باور نکردند. برخی معتقد بودند تصویر با هوش مصنوعی ساخته شده است.
لارسن میگوید با پیشرفت ابزارهای تولید تصویر، تشخیص عکس واقعی از تصویر ساختهشده با هوش مصنوعی دشوارتر شده است؛ بهویژه برای افرادی که با عکاسی نجومی آشنایی ندارند. او از ابتدا چنین واکنشهایی را پیشبینی کرده بود و به همین دلیل، از مراحل عکاسی و ویرایش تصویر فیلم گرفت تا بتواند روش ساخت آن را نشان دهد.
عکس لارسن علاوهبر ظاهر چشمگیرش، توجه کاربران را به موضوع دیگری جلب کرده است: افزایش تعداد ماهوارهها در مدار زمین و تأثیر آنها بر آسمان شب.
لارسن که ۶ سال است از آسمان عکاسی میکند، میگوید در این مدت افزایش آلودگی نوری و تعداد ماهوارهها را بهوضوح احساس کرده است. به گفته او، بسیاری از کاربران نیز واکنش مشابهی داشتهاند. لارسن میگوید از حدود ۱۰هزار نظری که در فیسبوک دریافت کرده، تقریباً ۹۰ درصد ضمن تحسین زیبایی عکس، از وضعیت آینده آسمان شب ابراز نگرانی کردهاند.
براساس آمار ذکرشده در گزارش گاردین، حدود ۱۶هزار ماهواره فعال در مدار زمین حضور دارند. علاوهبر آنها، دهها هزار ماهواره ازکارافتاده، قطعات موشک و زباله فضایی نیز در اطراف زمین سرگردان هستند.
افزایش فعالیتهای فضایی فقط مشاهده آسمان را دشوارتر نمیکند. برخی پژوهشها هشدار دادهاند که ذرات فلزی آزادشده هنگام بازگشت ماهوارهها و بقایای فضایی به جو ممکن است بر ترکیب شیمیایی جو و لایه ازون تأثیر بگذارند. سازمان ملل نیز درباره پیامدهای گسترش فعالیتهای فضایی برای رصدهای نجومی، تاریکی طبیعی آسمان و ایمنی زمین هشدار داده است.
عکس لارسن نمایی از آسمان در یک لحظه نیست بلکه ترکیب صدها عکس ثبتشده در طول دو ساعت به دست آمده و مسیر حرکت ماهوارهها را در این مدت نشان میدهد. آسمان شب با چشم غیرمسلح به این اندازه شلوغ دیده نمیشود. بااینحال، این تصویر نشان میدهد که ماهوارهها تا چه اندازه در آسمان حضور دارند و افزایش تعداد آنها میتواند چه پیامدهایی برای آینده عکاسی نجومی و رصد ستارگان داشته باشد.
لارسن امیدوار است عکسش فراتر از یک تصویر پربازدید در شبکههای اجتماعی عمل کند و باعث شود مردم درباره استفاده مسئولانه از ماهوارهها و ضرورت حفاظت از آسمان شب بیشتر فکر کنند.