شناسایی نوعی سلول ایمنی که مرگبارترین سرطان ریه را نابود میکند
کشف توانایی سلولهای ایمنی کمترشناختهشده در نابودی سرطان ریه، مسیر تازهای برای توسعهی درمانهای مؤثرتر علیه این بیماری تهاجمی باز کرده است.
سرطان ریه سلول کوچک (SCLC) از تهاجمیترین انواع سرطان است و کمتر از هفت درصد بیماران مبتلا به آن، پنج سال پس از تشخیص بیماری زنده میمانند. یکی از دلایل دشواری درمان این سرطان، توانایی سلولهای سرطانی در فرار از شناسایی دستگاه ایمنی است و همین ویژگی باعث میشود برخی روشهای ایمنیدرمانی اثربخشی محدودی داشته باشند.
بهگزارش ساینسآلرت، گروهی بینالمللی از پژوهشگران به سرپرستی دانشمندان مؤسسهی تحقیقات پزشکی والتر و الیزا هال (WEHI) در استرالیا، دریافتند نوعی سلول ایمنی به نام سلول T گاما دلتا میتواند سلولهای سرطان ریه سلول کوچک را شناسایی کند و از بین ببرد. آزمایشها همچنین نشان دادند که ترکیب این سلولها با دو داروی موجود، توانایی آنها را برای مقابله با سرطان بهطور قابلتوجهی افزایش میدهد.
سرنخ اولیهی پژوهش از بررسی دادههای دو کارآزمایی بالینی بزرگ به نامهای IMpower133 و CASPIAN به دست آمد. پژوهشگران متوجه شدند بیمارانی که تومورهایشان تعداد بیشتری سلول T گاما دلتا داشت، معمولاً پاسخ بهتری به ایمنیدرمانی نشان میدادند.
کیت ساترلند، زیستشناس مولکولی و از پژوهشگران مطالعه، میگوید این یافتهها از قویترین شواهدی هستند که نشان میدهند سلولهای T گاما دلتا در تومورهای سرطان ریه سلول کوچک حضور دارند و احتمالاً میتوانند با بیماری مبارزه کنند.
ترکیب سلولهای T گاما دلتا با دو داروی تارلاتاماب و زولدرونات، توانایی آنها را برای شناسایی و از بین بردن سلولهای سرطانی افزایش میدهد
پژوهشگران برای بررسی دقیقتر، سلولهای T گاما دلتا را در محیط آزمایشگاه در معرض سلولهای سرطانی قرار دادند. نتایج نشان داد که این سلولها بهتنهایی نیز توانایی نابودی سرطان را دارند، اما استفاده از دو داروی موجود، عملکرد آنها را بهبود میبخشد.
نخستین دارو، تارلاتاماب (Tarlatamab) است که برای درمان سرطان ریه سلول کوچک به کار میرود. این دارو با نزدیککردن سلولهای ایمنی به سلولهای سرطانی، تماس میان آنها را افزایش میدهد و به نابودی تعداد بیشتری از سلولهای تومور کمک میکند.
داروی دوم، زولدرونات (Zoledronate) نام دارد که پیشتر برای درمان پوکی استخوان و مشکلات استخوانی مرتبط با سرطان تأیید شده است. پژوهشگران دریافتند این دارو میتواند تعداد سلولهای T گاما دلتا را افزایش دهد و توانایی آنها را برای شناسایی سلولهای سرطانی تقویت کند.
یکی از ویژگیهای مهم زولدرونات، کمک به سلولهای ایمنی برای شناسایی تومورهایی است که معمولاً از دید دستگاه ایمنی پنهان میمانند. این قابلیت ممکن است در آینده به بهبود پاسخ بیماران به روشهای ایمنیدرمانی کمک کند.
پژوهشگران همچنین احتمال میدهند بتوان سلولهای T گاما دلتا را از بدن بیماران استخراج کرد، تعداد آنها را در محیط آزمایشگاه افزایش داد و سپس برای تقویت توان دفاعی بدن، دوباره به بیمار تزریق کرد.
جین انگ، از پژوهشگران مؤسسهی WEHI، توضیح میدهد که برای بیمارانی با تعداد کمتر سلولهای T گاما دلتا، داروهایی مانند زولدرونات ممکن است راهی برای تقویت پاسخ ایمنی در برابر سرطان فراهم کنند.
نتایج مطالعه همچنین نشان میدهد که تعداد سلولهای T گاما دلتا در تومور و وجود مولکولی به نام BTN2A1 ممکن است به پیشبینی میزان پاسخ بیماران به ایمنیدرمانی کمک کند. این مولکول در شناسایی سلولهای هدف توسط دستگاه ایمنی نقش دارد و میتواند در آینده بهعنوان نشانگری برای انتخاب روش درمانی مناسب بررسی شود.
با وجود نتایج امیدوارکننده، روش جدید هنوز روی بیماران مبتلا به سرطان ریه آزمایش نشده است. یافتههای فعلی از تحلیل دادههای کارآزماییهای پیشین و آزمایشهای سلولی به دست آمدهاند و پژوهشگران باید در مراحل بعدی، اثربخشی این رویکرد را ابتدا در مدلهای حیوانی و سپس در کارآزماییهای بالینی بررسی کنند.
ساترلند میگوید دانشمندان دهههاست از توانایی سرطان ریه سلول کوچک برای پنهانشدن از دستگاه ایمنی آگاه هستند، اما اکنون سلولی را شناسایی کردهاند که ظاهراً میتواند این مانع دفاعی را پشت سر بگذارد.
پژوهش در ژورنال Cancer Cell منتشر شده است.